Problem Çözmenin Bazen Bir Kayboluş, Bazen de Bir Bululuş Olduğu An
Kayseri’nin sabahları, havada bir serinlik olur. O serinlik, bana hep yeni bir şeyler deneme isteği verir. Hatta o kadar güçlüdür ki bazen, karşılaştığım zorlukları çözmeye olan tutkum da aynı havada şekil alır. O sabah da öyle oldu. Bütün gece uykusuz kalmış, sabah okula gitmek için hazırlanırken aklımdan bir soruyu çıkartamıyordum: “5. sınıf problem çözme adımları nelerdir?” Evet, çok sıradan bir soru gibi gözükebilir ama o an, kalbimde bir boşluk vardı ve bu boşluk, yalnızca o soruyla dolabilirdi.
Heyecandan Kaybolan Zaman: Problemle İlk Karşılaşma
Okulda matematik öğretmenim, her zamanki gibi, bizi problem çözmeye teşvik ediyordu. Çevremdeki arkadaşlarım hep bir adım öndeydi. Beni en çok korkutan şey ise, problemle yüzleştiğimde, bir türlü nasıl yaklaşacağımı bilememekti. Kalbim hızla atıyordu. Okulda bir problem çözücü olmaya alışamamıştım. O kadar çok yanlış yapmıştım ki, her defasında hatalarımın peşinden gitmekten yoruldum.
İlk adımı atmam gerektiğini biliyordum. Ama adımlar bir türlü gelmedi. Çözmem gereken problem şu şekildeydi: “Bir çiftlikte 5 koyun var. Her bir koyun 3 tane yavru yaptı. Çiftlikte toplam kaç koyun var?” Bu kadar basit bir soruyu çözememek, ne kadar acı vericiydi. Ama heyecanımın ve korkumun birbirine karıştığı o an, bana aslında bir şeyler öğretiyordu.
Adım 1: Soruyu Anlamak ve Sorunu Tanımak
Derin bir nefes alıp soruyu dikkatle okumaya başladım. İki parçada yer alan sayılar beni kafamı karıştırmıştı: 5 koyun ve her bir koyunun 3 yavrusu. Bunu anlamadan ilerlemem mümkün değildi. Bu yüzden ilk adımım şu oldu: soruyu doğru bir şekilde anladığımdan emin olmak.
Evet, 5 koyun var. Her koyunun 3 yavrusu var. O zaman 5 koyun her biriyle 3 yavru yaparsa, 5 çarpı 3 = 15 yavru eder. Şimdi koyunları da unutmadım, 5 koyun ve 15 yavru toplamda 20 koyun eder.
O an, biraz daha sakinleşmiş gibi hissettim. Bir problemin çözülmesindeki ilk adımın doğru anlamak olduğunu fark ettim. Bu, sadece bir matematik sorusu değil, hayatta karşılaştığımız her soruya yaklaşmak gibi bir şeydi: neyin problem olduğunu netleştirmek!
Adım 2: Plan Yapmak ve Strateji Oluşturmak
Soruyu çözmeyi başarmıştım, ama orada bir durup düşündüm. Bir çözüm, ne kadar basit olursa olsun, bir planla gelir. Ve o an fark ettim: sorunun çözümü, doğru bir stratejiyle yapılmalıydı. Bu, sadece bir okul problemi değildi; hayatın her anında adım atarken uyguladığımız bir yoldu. Okulda olduğu gibi, günlük yaşamda da sürekli problem çözüyorduk.
O gün, öğretmenim çok güzel bir şey söyledi: “Bir sorunun çözümü, her zaman adım adım gider. Hızlı olmak önemli değil, doğru olmak önemli.” Bunu fark etmek, bana çok şey öğretti. Bazen hep hızlıca bir şeylere ulaşmaya çalışıyoruz, ama doğru yol sadece bir adımda başlamaz.
Adım 3: Çözümü Uygulamak ve Kontrol Etmek
Planımı oluşturduktan sonra, soluğumu tutarak çözümü uygulamaya başladım. Soruyu tekrar kontrol ettim: 5 koyun ve her koyunun 3 yavrusu var. 5 çarpı 3, 15 yavru eder. Bu da demek oluyor ki, toplamda 20 koyun var. Çözüm basitti ama benim için çok değerliydi. En önemli şey, bu çözümü doğru uygulayabilmekti. Hızla cevap vermek değil, doğru ve dikkatli olmak. O an bir çözümün verdiği tatmin, üzerimde büyük bir yükü kaldırdı. Bir sorunu çözmek, hayatın her anında karşımıza çıkacak zorlukların önünü kesmek gibiydi.
Adım 4: Sonuçları Değerlendirmek ve Duygularımı Kabul Etmek
Sonunda sorunun cevabına ulaştım, ama bir şey vardı: O anın ardından kendimi çok daha hafiflemiş hissettim. Çözümün doğruluğunu kontrol ettim, ve evet, doğruydu. Ama bununla birlikte, süreç bana bir ders vermişti. Her zorluk, içinde bir öğrenme fırsatı barındırıyordu. O gün yalnızca matematiksel bir soru çözmedim. Kendimi de çözmeye başladım. Heyecanımı, korkularımı, duygularımı bu basit ama öğretici süreçle anlamaya başladım. Her problem, bir çözümün arkasında başka bir düşünce ve his yaratıyordu.
Hayatımı anlamaya başladım, belki de en çok bu yüzden bu kadar dikkatli ve duygusal olabiliyorum. Soruları ve sorunları, sadece bir sorun olarak değil, bir fırsat olarak görmek gerektiğini öğrendim. Hayatımda her ne olursa olsun, adım adım çözmeye çalışmak, beni her zaman bir adım daha ileri götürecek.
Sonuç: Problem Çözme, Her Zaman Yeni Bir Başlangıçtır
Bazen çözümler çok basittir. Ama bazen de en büyük adımlar, gözle görünmeyen, derinlerdeki içsel değişikliklerden gelir. O gün, sadece bir matematik sorusu çözmedim. Kendimi de çözdüm. Kayseri’nin sabah serinliğinde, adım adım attığım her adımda, hayatın karmaşık sorularına yaklaşmanın, hem dışarıda hem de içimdeki dengeyi bulmanın anlamını öğrendim. Bu, yalnızca bir soru değil; hayatın kendisiydi.
Hayat, her an bir soru ile karşı karşıya. Ama önemli olan, her soruyu cesaretle ve adım adım çözebilmek.