Çok Heyecan Nedir? Toplumun Nabzında Duyguların Sosyolojisi Bir sosyolog olarak, her bireysel duygunun aslında toplumsal bir iz taşıdığına inanırım. Heyecan dediğimiz duygu da bunlardan biridir; sadece biyolojik bir tepki değil, aynı zamanda toplumsal rollerin, kültürel normların ve kimliklerin biçimlendirdiği bir duygusal pratiktir. “Çok heyecan” dediğimizde ise bu durum, sadece bireyin kalp atışlarında değil, toplumun ritminde de yankılanır. Bu yazıda, çok heyecan kavramını sadece bir duygusal aşırılık olarak değil, toplumun birey üzerindeki görünmez baskılarının, beklentilerinin ve anlam dünyasının bir yansıması olarak ele alacağız. Çünkü heyecan, yalnızca hissedilmez; aynı zamanda öğretilir, şekillendirilir ve paylaşılır. — Duyguların Toplumsal Üretimi: “Heyecanlanma” Kültürü Toplum, bireye…
16 YorumEtiket: bir
Bir sabah, Ayşe’nin karın ağrısıyla uyanması, sıradan bir günün başlangıcından çok daha fazlasıydı. Başlangıçta ağrıyı pek önemsemedi, ama bir süre sonra ağrılar dayanılmaz hale geldi. Endişeyle eşini uyandırdı. “Bu ağrı… normal değil gibi hissediyorum.” dedi. Ahmet, hemen gözlerini açarak Ayşe’ye bakıp, “Hadi, seni hastaneye götüreyim. Belki basit bir şeydir, ama her ihtimale karşı bir doktora görünmen gerek.” dedi. Bu sözleri söylese de, Ayşe’nin gözlerindeki korkuyu fark etti. Ne yapacağını çok iyi biliyordu; çözüm arayacaktı. Ama neyin çözümüydü bu? Karın Tıpta Ne Demek? Başlangıçta Basit Bir Tanım, Ama… Karın kelimesi, tıpta aslında oldukça önemli bir terimdir. Tıbbi anlamıyla “karın”, vücudun üst…
16 YorumKardinal hangi din adamıdır? — Küresel ve yerel mercekle bir bakış Kardinal, Katolik Kilisesi’nde Papa’nın en yakın danışmanları arasında yer alan ve Konklav’da Papa’yı seçen üst düzey din adamıdır. Kavramlara tek pencereden bakmak kolay; zor olan, aynı kavrama birden çok kültürün gözlüğünden bakabilmek. “Kardinal hangi din adamıdır?” sorusu tam da böyle bir davet içeriyor: Roma’dan İstanbul’a, Meksika’dan Nairobi’ye uzanan bir anlam haritası. Gelin, hem evrensel bağlamı hem de yerel algıları konuşalım; sonra söz sizde olsun—yorumlarda kendi gözlemlerinizi, anılarınızı, hatta yanlış anlaşılan sahneleri paylaşın. Kardinal nedir? — Tanım, görev ve semboller En yalın cevapla başlayalım: Kardinaller, Katolik Kilisesi’nin üst kademesindeki din…
14 YorumKardeş Payı Kimin Hikâyesi? Anahtarlar, Ana Espriler ve Aile Tesisatı Gelin dürüst olalım: “Kardeş Payı kimin hikâyesi?” diye sorarken aklımızdan geçen ilk şey, su borularının arasından fışkıran kahkaha sesleri. Çünkü bu dizi, sadece iki kardeşin macerası değil; bir aile markası, bir sokağın nabzı, bir mahallenin “abi şunu da halleder misin?” çağrısına verilen toplu cevap. Ben de bugün bu soruyu, yüzünüzde tebessüm bırakacak bir merakla kurcalamak istiyorum: İşin içinde erkeklerin “çözüme kilitlenmiş matkap bakışı” ile kadınların “empatik, ilişki odaklı ölçü çekici” aynı çantada nasıl duruyor, birlikte bakalım. Kısa Cevap Uzun Gülüş: Kardeş Payı Kimin Hikâyesi? Kardeş Payı, en basit haliyle “kardeşlik”…
18 YorumKardeş kanı nasıl bir şey? Romantize etmeyin: Aynı kan, en ağır utanç Net konuşayım: “Kardeş kanı” dediğiniz, laboratuvarda ayrı bir tüpe konulan özel, mistik bir sıvı değil; aynı insan kanı. Farkı, etik yükünde. Bu yüzden bu soruya “nasıl bir şey?” diye sormak bile bana tehlikeli geliyor; çünkü sorunun kendisi, bazılarını o kana bir anlam, bir kader, hatta bir “kutsal meşruiyet” atfetmeye kışkırtıyor. İnsanlar, özellikle de medya, ‘kardeş kanı’nı bir janr, bir replik, bir tıklama tuzağına çevirdi. Peki biz neyi normalleştiriyoruz? Neden şiddeti açıklayacak yerde, onu şiirleştiriyoruz? Özet: “Kardeş kanı” biyolojik olarak herhangi bir insandan farksızdır; onu farklı kılan, bizim ona…
18 YorumMatematik ve Geometri Aynı Mı? Toplumsal Yapılar ve Bireysel Algılar Üzerine Bir Sosyolojik Bakış Toplumsal yapılar ve bireylerin etkileşimi, sadece bireysel hayatları değil, aynı zamanda soyut kavramlar üzerine düşünme biçimlerimizi de şekillendirir. Matematik ve geometri gibi alanlarda bile, toplumsal normlar ve kültürel pratikler, bir kavramın nasıl algılandığını ve nasıl kullanıldığını etkileyebilir. Bu yazıda, matematik ve geometrinin farklılıkları ve benzerlikleri üzerinden, toplumsal yapıları, cinsiyet rollerini ve kültürel pratikleri anlamaya çalışacağım. Matematik ve Geometri: Kavramlar Arasındaki Ayrım Matematik, genelde sayıların, hesapların ve soyut formüllerin dünyası olarak tanımlanır. Sonsuz olasılıkların, kesinliklerin ve doğruların olduğu bir alan olarak matematik, evrensel yasalarla ilişkilendirilen bir dil…
6 YorumKararlı ve Kararsız Denge: Farklı Bakış Açılarıyla Bir Yolculuk Hayatın her alanında denge arayışındayız. Bazen bir karar verirken, bazen bir ilişkiyi yürütürken ya da bazen sadece ayakta durmaya çalışırken… Denge, varoluşumuzun merkezinde yer alıyor. Peki “kararlı” ve “kararsız” denge tam olarak ne demek? Ve daha da önemlisi, bu kavramlara nasıl baktığımız cinsiyet, bakış açısı veya toplumsal rollerimize göre değişebilir mi? Gel, birlikte bu soruların peşine düşelim. — Kararlı Denge Nedir? Kararlı denge, sistemin küçük bir dış etkiden sonra tekrar eski hâline dönebildiği durumdur. Basit bir örnekle açıklayalım: Küçük bir çukurun içinde duran bir top düşün. Topu biraz ittiğinde tekrar çukurun…
6 YorumGeçmişin İzinde: Karamanlıların Kuruluş Hikâyesi ve Toplumsal Yansımaları Geçmiş, yalnızca tarih kitaplarında yer alan olaylardan ibaret değildir; aynı zamanda kim olduğumuzu, nasıl düşündüğümüzü ve toplumsal yapılarımızı da şekillendiren güçlü bir aynadır. Bu yazıda, “Karamanlılar nerede kuruldu?” sorusuna yalnızca tarihsel bir yanıt aramakla kalmayacağız; aynı zamanda bu konuyu toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet perspektifleriyle ele alarak, geçmişten bugüne uzanan daha geniş bir hikâyeye de ışık tutacağız. Çünkü tarih, yalnızca kralların, savaşların ve devletlerin değil, aynı zamanda kadınların, erkeklerin ve toplumun ortak çabasının da ürünüdür. Karamanlıların Kuruluş Coğrafyası: Orta Anadolu’nun Kalbinde Bir Devlet Karamanlılar, 13. yüzyıl ortalarında Anadolu Selçuklu Devleti’nin zayıfladığı…
12 YorumKaraca İsrail Ürünü mü? Gerçekler, Veriler ve İnsan Hikâyeleriyle Birlikte Derinlemesine Bakış Bir mağazaya girdiğinizde ya da internetten alışveriş yaparken, bir markanın arkasındaki hikâyeyi merak ettiğiniz oldu mu? Özellikle son yıllarda tüketici olarak sadece ürünün kalitesine değil, üretim sürecine, ortaklıklarına ve politik duruşuna da dikkat ediyoruz. “Karaca İsrail ürünü mü?” sorusu da tam olarak bu merakın bir yansıması. Gelin, hem verilerle hem de insanların gerçek hikâyeleriyle bu konuyu birlikte analiz edelim. Karaca Hakkında Kısa Bir Hikâye: Yerli Bir Başarı Öyküsü Karaca, 1973 yılında Türkiye’de kurulan bir marka olarak mutfak eşyası, porselen, cam ve ev tekstili alanlarında faaliyet gösteriyor. Yıllar içinde…
6 YorumMerhaba sevgili okur — bugün sizi ekranların büyüsüne, perdelerin ardından yükselen sessiz ama güçlü bir soruya davet ediyorum: “Kara Sevda dizisi nerede çekiliyor?” Bu sorunun cevabını ararken, yalnızca mekanları gezmeyecek, yerel ruhla küresel etkilerin nasıl harmanlandığını da göreceğiz. Set Işıkları, Global Yıldızlığı Kara Sevda, Türkiye’nin dünyaya açılan en büyük dizi başarılardan biridir. ([Vikipedi][1]) Uluslararası Emmy ödülü kazanmış, 110’dan fazla ülkede yayınlanmış bir yapıt olarak, “yerel ile evrensel” kavramlarını kelimenin tam anlamıyla birbirine bağlamıştır. ([Vikipedi][1]) Dizinin popülerliği, sadece hikâyesinden değil, İstanbul’un ikonik semtlerindeki çekimlerinden de beslenir. ([Vikipedi][1]) Ama önce… setlerin gerçek dünyaya dokunan tarafına bakalım. Kara Sevda Nerede Çekiliyor? İstanbul’un Dokusunda…
14 Yorum